Op. Dr. Esin Özlem Atmış, klinikte çekilmiş fotoğraf

Op. Dr. Esin Özlem Atmış

Ses Teli Granülomu

Ses teli granülomu (temas granülomu), ses tellerinin arka kısmında oluşan iyi huylu bir iltihap alanıdır. Tedavisi onu tahriş etmeye devam eden nedeni ortadan kaldırmaktır; granülomlar tekrarlama eğiliminde olduğu için cerrahi nadiren ilk adımdır.

Ses sağlığı · Temas granülomu

Kabarıklık sonuçtur. Nedeni çoğu zaman reflü, solunum tüpü ya da güçlü ses kullanımıdır.

Granülomlar ses tellerinin arka bölümünde, çoğu zaman ameliyat sırasında kullanılan solunum tüpünden sonra, gırtlağın arkasını tahriş eden reflüyle ya da bastırılmış, yüksek ve kalın bir konuşma biçimiyle oluşur.1 Pek çoğu ses kısıklığından çok boğazda rahatsızlık ya da yumru hissi yapar.1

Bu sayfada granülomun nasıl tanındığını, hangi tedavilerin işe yaradığını, sabrın neden tedavinin parçası olduğunu ve bir işlemin ne zaman düşünüldüğünü anlatıyoruz.

Kısaca

  • Granülomlar iyi huyludur ve genellikle gırtlağın arka kısmında, bir ya da iki tarafta bulunur.1
  • Sık nedenler entübasyon, reflü ve güçlü ses kullanımı ya da sık boğaz temizlemedir.1,2
  • İlk tedavi reflünün kontrolü, ses terapisi ve boğaz temizleme ile öksürüğün azaltılmasıdır.1
  • İyileşme aylar, bazen bir iki yıl sürebilir.1
  • Granülomlar alındıktan sonra sıklıkla, bazen daha büyük olarak geri geldiği için önce cerrahiden kaçınılır.1,2

Granülom nedir?

Granülom, temas ülseri olarak da adlandırılan, genellikle ses tellerinin küçük kıkırdaklara tutunduğu gırtlağın arka kısmında yer alan iyi huylu bir iltihap alanıdır. Bir ya da iki tarafta olabilir.1 Çoğu zaman titreşen kenardan uzakta durduğu için küçük bir granülom sesi hiç değiştirmeyebilir; büyük olanlar değiştirebilir.1

Sık fark edilenler boğaz ağrısı ya da tahrişi, boğazda yumru hissi, ses yorgunluğu ve sık boğaz temizleme isteğidir.1

Nedenler

NedenNasıl katkıda bulunur?Ne yardımcı olur?
Solunum tüpü (entübasyon)Ameliyat ya da solunum desteği sırasında gırtlağın arkasına baskı ya da sürtünme1Zaman, ses bakımı, diğer tahriş edicilerin tedavisi
ReflüMide içeriği gırtlağın arkasını tahriş eder1Reflü tedavisi ve yaşam tarzı adımları1,3
Güçlü ses kullanımıBastırılmış, yüksek, kalın bir ses ses tellerinin arkasına vurur1Ses terapisi1
Boğaz temizleme ve öksürükTekrarlayan hafif travma bölgeyi iltihaplı tutar2Boğaz temizleme yerine alternatifler; öksürüğün tedavisi1

Çoğu zaman birden fazla neden vardır. Reflü ve ses kısıklığı ile sürekli boğaz temizleme yazılarımızda bunları daha ayrıntılı anlattık.

Tanı

Granülom, yerini ve boyutunu gösteren laringoskopiyle tanınır.1 Muayenede reflü bulgularına ve farklı bir yaklaşım gerektirecek bir duruma da bakılır. Yakın zamanda ameliyat ya da entübasyon sonrası gelişen ses kısıklığı dört hafta beklenmeden erken muayene edilmelidir.4 Ne beklemeniz gerektiğini laringoskopi yazımızda anlattık.

Tedavi

  1. Reflü varsa tedavi edin: ilaç ve yaşam tarzı önlemleriyle; küçük öğünler, yatmadan önceki üç saat yemek yememek, yatağın baş tarafını yükseltmek.1,3
  2. Ses terapisi: bastırılmış, güçlü ses örüntüsünü değiştirmek ve gırtlağın arkasındaki baskıyı azaltmak için.1
  3. Boğaz temizleme ve öksürüğü azaltın: bir yudum su ya da güçlü bir yutkunma gibi alternatiflerle.1
  4. Kortizon ya da muayenehane işlemi: ilk adımlar işe yaramazsa ya da granülom yaşam kalitesini etkiliyorsa.1 Kısa süreli kortizon iltihabı azaltabilir.2
  5. Cerrahi: yalnızca seçilmiş durumlarda; çünkü granülomlar alındıktan sonra, bazen daha büyük olarak geri gelme eğilimindedir. Alındığında bölgeye çoğu zaman kortizon enjekte edilir.1,2

Sabır tedavinin parçasıdır. Granülomların iyileşmesi aylar, bazen bir iki yıl sürebilir.1 Düzenli kontrol muayeneleri küçülüp küçülmediğini gösterir.

İyileşirken günlük alışkanlıklar

AlışkanlıkNeden işe yarar?
Boğaz temizlemek yerine bir yudum su için ya da yutkununBoğaz temizleme iltihaplı bölgeye vurmaya devam eder1,2
Ses terapistinizin önerdiği gibi daha az zorlayarak ve rahat bir perdeden konuşunBastırılmış, kalın ses ses tellerinin arkasına baskı ekler1
Geç saatte ağır yemekten, alkolden ve yemekten sonra uzanmaktan kaçınınGırtlağa ulaşan reflüyü azaltır3
Yatağın baş tarafını 10–15 cm yükseltinGece reflüsüne yardımcı olur3
Geçmeyen öksürüğü tedavi ettirinÖksürük bölgeye tekrarlayan travmadır2

Bu adımlar yavaş etki eder; birkaç hafta değişiklik görmeseniz de sürdürmek önemlidir. İlk görüntülerle karşılaştırılan kontrol muayeneleri granülomun küçülüp küçülmediğini gösterir; tam iyileşme aylar sürebilir.1 Şiddetlenen boğaz ağrısı, kulağa yayılan ağrı, kan tükürme, nefes almada ya da yutmada güçlük veya tedaviye rağmen büyüyen bir kitle, planlı kontrolü beklemeden değerlendirme nedenidir.4

Takip ve şehir dışından gelenler

  • Granülom ameliyattan sonra geliştiyse ameliyat ya da anestezi notlarını getirin.
  • İyileşme aylar sürdüğü için takibin çoğu, boyutu karşılaştıran aralıklı muayenelerle yaşadığınız yere yakın yapılabilir.
  • Sonraki bulguların karşılaştırılabilmesi için muayene görüntülerinizi isteyin.
  • Bir işlem planlanırsa sonrasındaki ilk kontrole kadar ne kadar kalmanız gerektiğini sorun.

İlgili sayfa: fonotravma ve ses hastalıkları.

Op. Dr. Esin Özlem Atmış ve ses hastalıkları

Op. Dr. Esin Özlem Atmış, University of Manchester’da ses ve yutma bozukluklarına odaklanan Advanced Laryngology Fellowship programını (2018–2019) tamamlamış; Graz Foniatri Bölümü’nde (2014) ve Philadelphia’da The Voice Foundation ile (2013) eğitim almıştır. Kaynaklar hakkımda sayfasında.

Sık sorulan sorular

Ses teli granülomu nedir?

Ses teli granülomu (temas granülomu ya da temas ülseri olarak da adlandırılır), genellikle ses tellerinin küçük kıkırdaklara tutunduğu gırtlağın arka kısmında oluşan iyi huylu bir iltihap alanıdır.1 Çoğu zaman ameliyatta kullanılan solunum tüpünden sonra, reflüyle ya da güçlü ses kullanımı ve sık boğaz temizlemeyle gelişir; ses kısıklığından çok boğazda rahatsızlık ya da yumru hissi yapabilir.1,2

Granülom kanser mi?

Hayır. İyi huylu bir iltihap alanıdır.1 Tanının kesin olması için muayene edilir.

Neden doğrudan alınmıyor?

Granülomlar ameliyattan sonra sıklıkla, bazen daha büyük olarak geri gelir; bu yüzden önce nedenler tedavi edilir.1,2

Geçmesi ne kadar sürer?

Aylar, bazen bir iki yıl.1

Reflü ilacı işe yarar mı?

Reflü katkıda bulunuyorsa kontrolü tedavinin parçasıdır.1,2 Yatmadan önceki üç saat yemek yememek gibi yaşam tarzı adımları da önemlidir.3

Yakın zamanda ameliyat oldum ve boğazım ağrıyor. Granülom olabilir mi?

Solunum tüpü granüloma yol açabilir.1 Ameliyat ya da entübasyon sonrası ses kısıklığı erken muayene edilmelidir.4

Kortizon işe yarar mı?

İlk adımlar işe yaramadığında kısa süreli kortizon ya da enjeksiyon düşünülebilir.1,2

Kaynaklar

  1. ColumbiaDoctors. Granuloma.
  2. University of Minnesota Lions Voice Clinic. Organic voice disorders.
  3. University Hospitals Coventry and Warwickshire NHS Trust. Laryngopharyngeal reflux (hasta bilgilendirme broşürü).
  4. AAO-HNSF. Ses Kısıklığı (Disfoni) Klinik Uygulama Kılavuzu güncellemesi, hasta özeti (2018).

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi yerine geçmez. Nefes darlığı, yoğun kanama gibi acil belirtilerde beklemeden tıbbi yardım alın.

Tahriş eden etkeni bulun; granülom yatışabilir.

Muayene tanıyı doğrular ve sizin durumunuzda hangi nedenlerin daha olası olduğunu gösterir.

WhatsApp’tan yazın →