Sürekli Burun Tıkanıklığı: Nedenleri ve Değerlendirme

Burnunuz sürekli tıkalıysa ilk akla gelen açıklama septum eğriliği olabilir. Oysa kronik burun tıkanıklığı alerjik iltihaplanma, burun etlerinin büyümesi, burun valfi problemi veya bunların birleşiminden kaynaklanabilir. Tek bir belirtiye tek bir işlem önermek bu nedenle iyi bir başlangıç değildir.

Bir tarafın sürekli kapalı olmasıyla iki tarafın dönem dönem tıkanması aynı bilgi değildir. Mevsimsellik, akıntı, hapşırma, koku kaybı, geçirilmiş travma ve burun spreyi kullanımı ayırıcı değerlendirmeyi etkiler.

İstanbul'da burun tıkanıklığı için KBB görüşmesi planlayan biri açısından en yararlı hedef, “hangi ameliyat?” sorusundan önce tıkanıklığın nerede ve neden oluştuğunu bulmaktır.

Yapısal neden mi, mukozal sorun mu?

Septum eğriliği burun içindeki hava yolunu daraltabilir; büyümüş konkalar (burun etleri) de bağımsız katkı sağlayabilir. Burun valfinin nefes alırken çökmesi ayrı bir mekanizmadır. Bir kişide birden fazla neden bulunması mümkündür.

Alerjik rinitte hapşırma, kaşıntı ve dönemsel tıkanıklık öne çıkabilir. Enfeksiyon veya sinüzit belirtileri varsa sürenin ve eşlik eden yüz ağrısı ya da akıntının değerlendirilmesi gerekir. Görüntüleme her hastada ilk adım değildir.

Muayenede karar nasıl verilir?

Hekim öykü ve burun içi muayeneyle septumu, burun etlerini ve diğer yapıları değerlendirir. Gerektiğinde endoskopik inceleme yardımcı olur. Düzeltilmesi düşünülen sorun ile hastanın hissettiği tıkanıklık arasında tutarlı ilişki aranır.

İlaç veya alerji kontrolüne yanıt verme olasılığı olan durumlarla yapısal engeller ayrılır. Cerrahi, her uzun süreli tıkanıklığın otomatik cevabı değildir.

Kendinizi gözlemlerken nelere dikkat edin?

Hangi taraf tıkanıyor, gün içinde değişiyor mu, egzersiz veya yatış pozisyonu etkiliyor mu, burun açıcı spreyi ne kadar süredir kullanıyorsunuz? Bunları not etmek görüşmeyi verimli kılar. Uzun süreli damar daraltıcı sprey kullanımı geri tepme tıkanıklığına neden olabilir.

İki taraflı tıkanmada farklı nedenler birlikte bulunabilir

Kişi hem septum eğriliğine hem alerjiye sahip olabilir. Septumda yapısal farklılık olması, tıkanıklığın tümünün ondan kaynaklandığını göstermez; aynı şekilde alerji tedavisinden bir miktar rahatlama olması yapısal sorunu tamamen dışlamaz. Doğru değerlendirme, hangi etkenin belirtilere ne ölçüde katkıda bulunduğunu mümkün olduğunca ayırmaya çalışır.

Sürekli tıkalı burun mutlaka septum eğriliği mi demektir?

Hayır. Burun eti büyümesi, alerji, nazal valf sorunu ve başka nedenler de değerlendirilir.

Burun eti ve septum aynı ameliyatla ele alınabilir mi?

Bazı hastalarda birden fazla yapının tedavisi planlanabilir; gereklilik muayeneye bağlıdır.

Tomografi herkese gerekir mi?

Hayır. Test seçimi belirtilere ve muayene bulgularına göre yapılır.